Pyłek pszczeli – właściwości, wartości odżywcze oraz zastosowanie

0
32
Pyłek pszczeli

Pyłek pszczeli nazywany także pyłkiem kwiatowym, posiada całe bogactwo dobroczynnych właściwości. Jest on naturalnym produktem przetworzonym przez pszczoły – posiada mnóstwo wartości odżywczych (np. witamina E czy witaminy z grupy B) oraz wspiera między innymi układ immunologiczny. Dlatego też, doceniania się pyłek pszczeli w kosmetyce oraz medycynie naturalnej. Zaleca się, aby pyłek pszczeli spożywać systematycznie, głównie w okresie jesienno-zimowym. Obok miodu, jest on jednym z najbardziej skutecznych, pożywnych oraz naturalnych produktów, który został stworzony przez naturę. Co to jest pyłek pszczeli i jakie konkretnie właściwości prozdrowotne posiada? Jak stosować pyłek pszczeli? Dowiedz się, jakie wartości odżywcze i skład w sobie kryje. Zapraszamy do lektury.

Co to jest pyłek pszczeli?

Pyłek pszczeli lub pyłek kwiatowy (czasami również nazywany obnóżami pyłkowymi) to pyłek, który zbierany jest przez pszczoły. Zostaje on tylko częściowo przez nie przetworzony. Pyłek pszczeli zbierany jest przez wyżej wspomniane pożyteczne owady, gdyż jest on dla nich wysoko odżywczym i bardzo wartościowym źródłem witamin, minerałów, białka czy kwasów organicznych. Pozwala wykarmić młode, odżywić larwy czy uzupełnić zimową dietę pszczół. Zostaje on przetransportowany do ula w formie malutkich kuleczek z dodatkiem nektaru i śliny pszczoły. Pyłek pszczeli jest przenoszony za pomocą specjalnych koszyczków, które znajdują się na tylnych odnóżach pszczół. Zbieraniem pyłku zajmują się pszczoły nazywane pszczołami zbieraczkami. Młode pszczoły w ulu następnie wzbogacają pyłek pszczeli miodem oraz liną, rozdrabniają go i ubijają. W komórce, która jest zasklepiona dochodzi do fermentacji beztlenowej w wyniku której powstaje konserwujący pyłek. Jedna kuleczka pyłku pszczelego składa się z około 100 tysięcy do 5 milionów mikro ziarenek pyłków pochodzących z różnych kwiatów. Szacuje się, iż pszczoła musi odwiedzić 1500 kwiatów, aby uzyskać małą kuleczkę pyłku pszczelego. Kolor kulki w dużej mierze zależy od rodzaju roślin, z której został zebrany pyłek kwiatowy. Brązowe kawałki to efekt wizyty pszczoły na kwiatach czereśni oraz koniczyny, soczyście żółte będą wskazywać na wizytę na kwitnących kwiatach rzepaku czy wierzby, mniszka lekarskiego oraz słonecznika, o zabarwieniu zielonkawym – głosu, agrestu, lipy, gruszy oraz jarzębiny, natomiast pomarańczowe wskazują na odwiedziny łubinu, mniszka pospolitego oraz dziewanny. Może on mieć również zabarwienie białe lub czarne. Pyłek pszczeli w zależności od koloru czy barwy obfituje w nieco inne wartości odżywcze. Niezależnie jednak, z jakich kwiatów został on zebrany, pewne jest, że posiada dobroczynne właściwości.

Pyłek pszczeli używany był od setek lat jako suplement diety oraz jeden ze składników w medycynie naturalnej. Pyłek pszczeli w kosmetyce naturalnej również zyskuje coraz większą popularność. Nazywany jest przez wielu jego zwolenników fontanną młodości bądź ambrozją bogów.

Jaki skład i wartości odżywcze ma pyłek pszczeli?

Pyłek pszczeli zawiera niemalże wszystkie istotne i drogocenne substancje dla zdrowia człowieka – prawidłowego funkcjonowania organizmu (ma również wpływ na stan skóry). Są to miedzy innymi:

Białko

Pyłek pszczeli zawiera bardzo dużo białka, więcej aniżeli jakikolwiek produkt pochodzenia odzwierzęcego. Zawiera on również aminokwasy endogenne i egzogenne, jak i wolne aminokwasy np. leucyna, arginina, izoleucyna, fenyloalanina, lizyna, treonina, metionina, walina, prolina, alanina, seryna, glicyna histydyna oraz inne. Pyłek pszczeli w swoim składzie ma więcej aminokwasów aniżeli chuda wołowina czy jajko (o tej samej masie). Zawiera on wszystkie niezbędne oraz cenne aminokwasy do budowy ciałka w organizmie człowieka. Pyłek pszczeli dostarcza również tzw. kwasów nukleinowych DNA oraz RNA, które mają dobroczynny wpływ na zdrowie np. poprawiają odporność.

Węglowodany tj. glukoza, fruktoza, ryboza, maltoza, arabinoza oraz inne

Zawartość węglowodanów w pyłku pszczelim zależne jest od rodzaju kwiatów, z których zbierany był pyłek, jak i kraju jego pochodzenia. Pyłek pszczeli zawiera w swoim składzie węglowodany, które z kolei złożone są ze znacznej większości z cukrów prostych (głównie glukozy oraz fruktozy) oraz złożonych. Wśród ważnych węglowodanów złożonych można wymienić skrobię, celulozę, pollenę czy dekstrynę. Pyłek pszczeli jest także źródłem błonnika (100 g pyłku pszczelego zawiera około 22, 4 g błonnika nierozpuszczalnego).

Lipidy oraz związki tłuszczowe

Pyłek pszczeli, we frakcji lipidowej zawiera kwasy tłuszczowe, które stanowią jej większość. Jest więc bogatym źródłem NNKT tj. niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Zawiera on również fosfolipidy np. lecytyna, które hamują odkładanie się lipidów w tzw. hepatocytach, co powoduje zabezpieczenie organizmu człowieka przed hepatozą tj. czynnościowym zaburzeniem wątroby oraz miażdżycą. Obecność fitosteroli sprawia, iż pyłek pszczeli ma działanie estrogenie poprzez stymulowanie procesów tworzenia oraz dojrzewania komórek jajowych, zarówno u ludzi, jak i zwierząt.

Witaminy i składniki mineralne

Pyłek pszczeli w swoim składzie ma, co najmniej 18 witamin oraz około 22 aminokwasów – w tym również egzogennych, jak i 25 składników mineralnych (kwas foliowy, witamina A, witamina C, witamina E, witamina grupy B, między innymi B1, B2, B12, B6 oraz witamina PP czy magnez, wapń, miedź, fosfor, mangan, sód, selen, potas, krzem i inne). Ponadto, zawiera 25% białka, 14 kwasów tłuszczowych oraz aż 11 enzymów. Nawet najlepsze multiwitamina na świecie nie ma w swoim składzie większej zawartości cennych składników od pyłku pszczelego. Związki fenylowe, które w nim występują wykazują dobroczynne oddziaływanie biologiczne na ludzki organizm – między innymi posiadają właściwości przeciwzapalne, przeciwmiażdżycowe, żółciopędne, przeciwutleniające, przeciwnowotworowe i inne.

Wartość odżywcza pyłku pszczelego

na podstawie opracowania B. Kędzia „Skład chemiczny i adaptogenne działanie pszczelego pyłku kwiatowego”.
Składnik odżywczyZawartość w 100 g% RWS
(REFERENCYJNA WARTOŚĆ SPOŻYCIA)
Białko23,9 g48
Tłuszcze5,4 g8
Cukry33,7 g37
Błonnik (celuloza)22,4 g-
Witaminy
B1 (tiamina)0, 9 mg82
B2 (ryboflawina)1, 8 mg129
PP (niacyna, B3)13.7 mg86
Kwas pantotenowy (B5)2, 3 mg38
Pirydoksyna (B6)0, 6 mg43
Inozytol (B8)105, 6 mg-
Kwas foliowy (B9)400 µg200
Kobalamina (B12)Obecna µg-
Biotyna (witamina H)100 µg200
Witamina C30, 5 mg38
Witamina A7300 µg913
Witamina D40 µg800
Witamina E29, 4 mg245
Składniki mineralne
Fosfor436 mg62
Potas422 mg21
Wapń217 mg27
Magnez161 mg43
Sód50 mg2
Żelazo14, 4 mg103
Mangan13, 8 mg690
Cynk7, 1 mg71
Miedź1, 2 mg120

Pyłek pszczeli – właściwości i działanie na organizm

Na co pomaga pyłek pszczeliPyłek pszczeli wykazuje dobroczynne właściwości prozdrowotne, odkryto, iż działa przeciwbakteryjnie, przeciwgrzybiczno, antyoksydacyjnie, przeciwzapalnie, chemoprewecyjnie oraz przeciwnowotworowo. Wykazuje on następujące działanie i zastosowanie:

  • hipolipidemiczne, co sprawia, iż świetnie sprawdza się w hiperlipidemii oraz miażdżycy – (obniża poziom cholesterolu oraz tłuszczu we krwi, jak i poziom trombocytów. Ponadto, zmniejsza poziom płytek do agradacji oraz hamuje zmiany o charakterze miażdżycowym i obniża ciśnienie we krwi).
  • uszczelniające naczyńka krwionośne oraz poprawiające ich funkcjonowanie (również w mózgu), jak i zwiększające liczbę czerwonych krwinek
  • przeciwdziałające obrzękom, jak i wspomagające kurczliwość mięśni gładkich, głównie układu moczowego
  • detoksykacyjne oraz ochronne (np. dla wątroby) dzięki zawartym w pyłku pszczelim kwasom fenolowym oraz flawonoidom
  • przeciwzapalne porównywalne do działania niesteroidowych leków przeciwzapalnych
  • poprawiające odporność, wzmacniając układ immunologiczny
  • przeciwbakteryjne ( działanie antybiotyczne głównie przeciwko bakteriom Gram+ oraz Gram- i drożdżom Candida albicans)
  • antyalergiczne dzięki wydzielaniu histaminy poprzez inhibicję, która jest odpowiedzialna za wszelakie reakcje alergiczne (ceniona w leczeniu ran pooparzeniowych)
  • odżywiające tj. pyłek pszczeli stanowi świetną odżywkę uzupełniającą codzienne racje żywieniowe miedzy innymi w witaminy, pierwiastki i aminokwasy (pobudza także apetyt, wzmacnia organizm, reguluje przemianę materii, wpływa na skład oraz wielkość flory bakteryjnej przewodu pokarmowego)
  • zmniejszające oraz łagodzące objawy głodu alkoholowego (pyłek pszczeli stosowany jest w leczeniu alkoholizmu) oraz uspokajające i poprawiające samopoczucie psychiczne człowieka
  • zmniejszające rozdrażnienie, nerwowość oraz poziom stresu czy przepracowania
  • wzmacniające system nerwowy i zwiększa ukrwienie tkanek nerwowych
  • wspomagające leczenie depresji czy nerwic wegetatywnych
  • lecznicze w schorzeniach związanych z gruczołem krokowym (leczenie prostaty)
  • odgrywa ogromną role w neurohormonalnej regulacji płciowych procesów (poprawia owogenezę oraz spermatogenezę) oraz zapobiega poronieniom
  • dobroczynne na skórę człowieka i jego włosy (pyłek pszczeli w kosmetologii odgrywa ważną rolę – odżywia i wygładza skórę, przywraca jej jędrność i elastyczność, nadaje młody i zdrowy wygląd).
  • chemoprewencyjne tj. działa leczniczo we wczesnych stadiach nowotworu

Przeczytaj również: Pyłek pszczeli w kosmetyce

Jak stosować pyłek pszczeli?

Rekomenduje się, aby pyłek pszczeli był stosowany w taki sposób, aby zachował on dobroczynną moc swoich wartości odżywczych. Należy unikać jego obróbki termicznej, gdyż bardzo podobnie jak w przypadku miodu, niweluje ona cenne wartości odżywcze. Receptura skuteczności pyłku pszczelego tkwi w jego systematycznym spożywaniu. Codziennie powinno się spożywać zalecaną dawkę pyłku pszczelego. Jak jeść pyłek pszczeli i do czego używać? Każdego dnia, najlepiej wieczorną porą, zaleca się przygotować szklankę wody (najlepiej letniej) z dodatkiem dobrze rozpuszczonego pyłku pszczelego. Miksturę należy zostawić na noc, aby cenne mikroskładniki w nim zawarte mogły się rozpuścić. Sprawi to, iż będą one o wiele lepiej przyswajalne dla organizmu człowieka. Następnego dnia, najlepiej w godzinach porannych warto wypić mieszankę na pusty żołądek. W taki sposób człowiek przyjmuje dobroczynne składniki zebrane przez pszczoły zbieraczki. Jeśli smak pyłku pszczelego nie odpowiada ci smakowo, można specyfik wzbogacić miodem. Będzie posiadał on wtedy o wiele słodszy smak. Niestety, wzrośnie za to jego kaloryczność, gdyż miód zawiera w swoim składzie wiele więcej cukru aniżeli pyłek pszczeli. Alternatywę stanowi także, zastąpienie wody innym napojem np. mlekiem, niesłodzoną herbatą lub sokiem owocowym.

Jak jeść pyłek pszczeli?

Badania pokazują, iż najlepsze efekty i skuteczność zyskuje się spożywając pyłek pszczeli w formie mikstury z wodą, nie mniej jednak można go również potraktować, jako dodatek do wielu posiłków. Dobroczynna porcja białka, witamin czy mikroskładników z pewnością urozmaici skład niejednej potrawy oraz sprawi, iż będzie ona o wiele bardziej sycąca. Do czego używać pyłku pszczelegoPyłek pszczeli z powodzeniem można zmieszać z jogurtem, twarożkiem bądź nawet konfiturą. Idealnie nada się, jako dodatek do różnorodnych koktajli owocowo-warzywnych. Pyłek pszczeli świetnie sprawdzi się również, jako przyprawa – można nim posypać wiele potraw np. owsiankę, naleśniki. Warto jednak pamiętać, iż nie powinien on zostać poddany żadnej obróbce termicznej oraz mieć żadnego kontaktu z wysoką temperaturą – traci wtedy swoje właściwości prozdrowotne.

Jak dawkować pyłek pszczeli i ile ma kalorii?

Pyłek pszczeli często stanowi wzbogacenie zdrowej, zbilansowanej diety. Gdy włączamy go do codziennego menu warto posiadać informację dotyczące jego kaloryczności, jak i proporcji makroskładników. 100 gram pyłku pszczelego to około 262 kalorii, złożonego z prawie 24 g białka, 34 g węglowodanów oraz około 5 g tłuszczy. Jedna łyżka produktu tj. pyłku pszczelego ma około 26 kalorii i waży w przybliżeniu 10 – 12 g. Zalecenia dotyczące spożycia pyłku pszczelego zależne są od kilku czynników, do których zalicza się między innymi wiek, płeć, stan zdrowia czy skład posiłków w codziennym jadłospisie. Rekomendowana dawka dla osoby dorosłej to najczęściej cztery łyżeczki herbaciane (małe). W przypadku dzieci sugeruje się spożywanie od dwóch do trzech łyżeczek herbacianych (małych) – warto wziąć pod uwagę wiek dziecka. Dawka pyłku pszczelego może być modyfikowana w zależności od indywidualnych potrzeb np. okresu związanego z odpornością czy leczeniem danej choroby. Rekomendowane dawki dzienne:

  • dzieci od 3 do 5 lat – około 10 g pyłku pszczelego (dwie łyżeczki herbaciane)
  • dzieci od 6 do 12 roku życia – około 15 g pyłku (trzy łyżeczki herbaciane)
  • dzieci powyżej 12 roku życia – około 20 g pyłku pszczelego (cztery łyżeczki od herbaty)
  • osoby dorosłe – około 20 g pyłku pszczelego
  • osoby dorosłe pod nadzorem lekarza (leczniczo) – około 30 – 40g pyłku (dwie łyżki stołowe)

Pyłek pszczeli – przeciwwskazania

Pyłek pszczeli uznawany jest za bezpieczny produkt. Prawidłowo i racjonalnie stosowany nie powinien wywołać żadnych skutków ubocznych. Warto jednak pamiętać, iż pyłek pszczeli należy do grupy produktów miodowych (pszczelich) i może wywoła reakcje alergiczne, dlatego też przeciwwskazaniem bezwzględnym do jego stosowania jest uczulenie na miód. Ostrożne powinny być również osoby, które posiadają uczulenie na pyłki roślinne. U osób posiadających uczulenie na miód bądź pyłki roślinne może pojawić się wysypka, zaczerwienienie spojówek, pokrzywka czy też zaburzenie układu pokarmowego.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj